الشيخ وحيد الخراساني
626
توضيح المسائل ( فارسي )
" احكام مساقات ومغارسه " مسأله 2290 - اگر انسان با كسى قرارداد كند كه درختهاى ميوه اى را كه ميوه ء آن مال خود أو است يا اختيار ميوه هاى آن با أو است تا مدت معينى به آن كس واگذار نمايد كه تربيت كند وآب دهد وبه حصهء مشاعى كه قرار مى گذارند از ميوه ء آن بردارد ، اين قرارداد را مساقات مى گويند . مسأله 2291 - معاملهء مساقات در درختهايى كه مثل بيد وچنار ميوه نمى دهد صحيح نيست ، ودر مثل درخت حنا كه از برگ آن استفاده مى كنند اشكال دارد . مسأله 2292 - در معاملهء مساقات لازم نيست صيغه بخوانند ، بلكه اگر صاحب درخت به قصد مساقات آن را واگذار كند وكسى كه كار مى كند به همين قصد تحويل بگيرد ، معامله صحيح است . مسأله 2293 - مالك وكسى كه تربيت درختها را به عهده مى گيرد بايد عاقل وبالغ باشند ، وبايد كسى آنها را به ناحق اكراه نكرده باشد ، ونيز مالك شرعا از تصرف در مالش ممنوع نباشد ، مانند سفيه - كه مال خود را در كارهاى بيهوده مصرف مى كند - وكسى كه از طرف حاكم شرع از تصرف در مال خود به جهت افلاس منع شده است ، وهمچنين عامل در صورتي كه عملش مستلزم تصرف در مالش باشد . مسأله 2294 - مدت مساقات بايد معلوم باشد وكمتر از زماني كه ميوه به دست مى آيد نباشد ، واگر أول آن را معين كنند وآخر آن را موقعى قرار دهند كه ميوه ء آن سال حاصل مى شود ، صحيح است . مسأله 2295 - بايد سهم هر كدام به نحو كسر مشاع مانند نصف يا ثلث حاصل باشد واگرقرار بگذارند كه مثلا صد من از ميوه ها مال مالك وبقيه مال كسى